Voorwoord

Over "Kleinschalige Marketing" wordt nu met vanzelfsprekendheid gepraat. Toen de term in 1979 voor het eerst werd geïntroduceerd, voelde men het in ondernemersland bijna als een provocatie, omdat het vraagtekens zette bij vele theorieën uit het gangbare marketingdenken. Sinds die tijd is er wel het een en ander veranderd.
We hebben de "startersgolf" meegemaakt en een groeiende aandacht voor de kleine onderneming, als motor voor vernieuwing en kreatie van werkgelegenheid. Toch is het opvallend hoe er nog steeds op een vervreemdende manier gepraat wordt over de onderneming, het bedrijf, en zo weinig over de ondernemer/ster, de persoon, die het bedrijf is. Dit zo ogenschijnlijk geringe verschil, is van essentieel belang om het fenomeen van kleinschalig ondernemen en daarmee van kleinschalige marketing te begrijpen.

In 1984 verscheen de eerste druk van dit boekje. Middels het "a-b-c" van de kleinschalige marketing werd afstand genomen van de bekende vier "P's". Het boekje is over het hele land gebruikt in talloze kursussen voor ondernemers/sters. Tegelijkertijd hebben verschillende mensen de theorie omtrent Kleinschalige Marketing verder ontwikkeld. Vandaar deze derde herziene en uitgebreide druk, die naast Patrick Boel mede is geschreven door Gérard van Eyk en Trudy Wigman.
Uitgaande van het a-b-c schenken we extra aandacht aan de "P" van de persoon van de ondernemer/ster, maar nu vertaald naar kleinschalig ondernemen. Bij Kleinschalige Marketing draait het immers om de persoon. Netwerken als werkwoord levert veel vernieuwende inzichten op. Het persoonlijke netwerk blijkt een belangrijk middel.
Voor diegene die zelf aan de slag wil met zijn/haar marktonderzoek zijn diverse methoden ontwikkeld. We beschrijven er een aantal uitgebreid, juist ook om te laten zien wat je met de "b" van boerenverstand in de praktijk kunt doen.

Om de leesbaarheid van het boek te vergroten en tegelijkertijd recht te doen aan een van de meest opvallende ontwikkelingen in het bedrijfsleven, namelijk die van ondernemende vrouwen, wordt verder alleen nog de vrouwelijke vorm gebruikt. Uiteraard worden daarmee zowel ondernemers als onderneemsters bedoeld.